🌞 მზის ელექტროსადგურების ბიზნეს გეგმებისა და ტექნიკური დავალებების (TЗ) მომზადება 577 27 27 41

მზის ენერგია დღეს მსოფლიოს ენერგეტიკულ სისტემაში ერთ-ერთ ყველაზე სწრაფად მზარდ მიმართულებად იქცა. განახლებადი ენერგიის წყაროებში სოლარული ენერგია ლიდერის პოზიციაზეა, როგორც ტექნოლოგიური განვითარების, ისე დანერგვის სისწრაფით.

არსებული მდგომარეობა

• მსოფლიო მასშტაბით: ბოლო ათწლეულში მზის ელექტროსადგურების სიმძლავრე ათჯერ გაიზარდა. ჩინეთი, ინდოეთი, აშშ და ევროკავშირი ლიდერობენ.
• საქართველოში: მზის ენერგიის განვითარების პოტენციალი საკმაოდ მაღალია, თუმცა არსებული სიმძლავრე ჯერ კიდევ მცირეა. ენერგეტიკის სამინისტროს ინფორმაციით, ქვეყნის დიდ ნაწილში მზის წლიური რადიაცია 1200–1700 კვტ/სთ-მდე მერყეობს, რაც ხელსაყრელ პირობებს ქმნის.

სარგებელი

• ეკოლოგიური სისუფთავე — CO₂-ის ემისიის შემცირება.
• ენერგეტიკული დამოუკიდებლობა — იმპორტზე ნაკლები დამოკიდებულება.
• ინვესტიციური მომგებიანობა — თანამედროვე ბიზნესისთვის მზის სადგურები 20–25%-იან სარგებელს იძლევა.

გამოწვევები

• საწყისი მაღალი ინვესტიცია.
• ბალანსირების პრობლემები ელექტროქსელში.
• საკანონმდებლო და ტექნიკური რეგულაციების საჭიროება.

სად შეიძლება განთავსება?

მზის ელექტროსადგურების მშენებლობისას ადგილმდებარეობას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს:

• მზიანი რეგიონები — კახეთი, სამცხე-ჯავახეთი, შიდა ქართლი, ქვემო ქართლი.
• არასასოფლო–სამეურნეო მიწები — ქარისგან დაცული, მაგრამ მზეზე ღია ტერიტორიები.
• საცხოვრებელი სახლების სახურავები — მცირე სიმძლავრის სადგურებისთვის.
• მოტივტივე სადგურები — წყალსაცავებზე ან ხელოვნურ ტბებზე, რაც მიწის ნაკლებობას ანაზღაურებს.

როგორ ადგილებზეა რენტაბელური?

• სადაც წლიური მზის რადიაცია მაღალია (1200 კვტ/სთ-ზე მეტი).
• მიწები, რომლებსაც სხვა კომერციული დანიშნულება არ აქვს.
• ადგილები, სადაც ახლოს არის ელექტროგადამცემი ხაზები — ინფრასტრუქტურის ხარჯის შესამცირებლად.

რომელ ბიზნესებთან არის თავსებადი?

მზის სადგურები ეფექტიანად ერწყმის სხვადასხვა სექტორს:

• სასოფლო-სამეურნეო ბიზნესი — მაგალითად, სასათბურე მეურნეობებთან კომბინაცია.
• საწარმოები — მეტალურგია, კვების მრეწველობა, ხის加工ი — დიდი ენერგომოხმარებით.
• ტურიზმი და სასტუმრო ბიზნესი — ეკო-მიმართულების გაძლიერებისთვის.
• სამშენებლო სექტორი — საცხოვრებელი და კომერციული კომპლექსების ენერგოუსაფრთხოებისთვის.
• საზოგადოებრივი ინფრასტრუქტურა — სკოლები, კლინიკები, სპორტული ობიექტები.

პერსპექტივა

საქართველოს გეოგრაფიული და კლიმატური პირობები საშუალებას იძლევა, მზის ელექტროსადგურები ენერგეტიკის სისტემაში მნიშვნელოვან როლს შეასრულოს. უკვე არსებობს რამდენიმე პროექტი, თუმცა ფართო მასშტაბით განვითარებისათვის საჭიროა:

1. სახელმწიფო სტრატეგია და ხელშეწყობა
2. საინვესტიციო კაპიტალის მოზიდვა
3. ინოვაციური ტექნოლოგიების დანერგვა
4. საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება

თუ ეს მიმართულება სწორი ტემპით განვითარდება, მომდევნო 10–15 წელიწადში მზის ენერგია ქვეყნის ენერგეტიკულ ბალანსში ერთ-ერთ წამყვან პოზიციაზე იქნება.